Rruga e Maqedonisë së Veriut drejt Bashkimi Evropian po bëhet gjithnjë e më e ndërlikuar dhe e pasigurt, ndërsa përplasjet politike të brendshme dhe kushtëzimet e jashtme po e ngadalësojnë dukshëm procesin e integrimit, shkruan PressOnline.al, përcjell Pollogu.news

Debati i fundit politik tregon qartë se vendi ndodhet në një ngërç: nga njëra anë ekziston një nivel relativisht i lartë i përgatitjes teknike për negociata, ndërsa nga ana tjetër mungon konsensusi politik për hapat kyç që duhet të ndërmerren.

Qeveria e udhëhequr nga Hristijan Mickoski mban një qëndrim të fortë se përparimi drejt BE-së nuk duhet të vijë me kosto për identitetin kombëtar dhe kërkon garanci shtesë, veçanërisht në raport me Bullgarinë. Kjo qasje, megjithëse synon mbrojtjen e interesave kombëtare, në praktikë e shtyn procesin dhe e vendos vendin në një pozicion pritjeje.

“Identiteti maqedonas nuk është në shitje… nuk do të lëvizim asnjë milimetër derisa të kemi garanci të qarta,” ka deklaruar Mickoski, duke theksuar se pa kushte të reja nuk do të ketë përparim drejt BE-së.

Në anën tjetër, opozita, e udhëhequr nga Venko Filipçe, paralajmëron se kjo qasje mund ta izolojë vendin dhe ta largojë nga perspektiva evropiane.

“Kjo do të thotë se nuk ka reforma dhe vendi mund të mbetet jashtë Evropës për dekada,” është shprehur Filipçe, duke shtuar se ekziston rreziku që të humbet momenti aktual i zgjerimit të BE-së, në një kohë kur vendet e rajonit po përparojnë.

Një perspektivë më e balancuar vjen nga presidentja Gordana Siljanovska-Davkova, e cila thekson se vendi është relativisht i përgatitur në aspektin teknik, bazuar në procesin e skriningut dhe reformat e realizuara.

Nëse e shohim nga prizmi teknik, ne jemi ndër vendet më të përgatitura dhe mund të avancojmë shpejt, nëse tejkalohen pengesat politike,” ka deklaruar ajo, duke nënvizuar se problemi kryesor nuk është më teknik, por politik dhe bilateral.

Një faktor kyç që e mban procesin të bllokuar janë ndryshimet kushtetuese, të cilat kërkojnë shumicë prej dy të tretash në parlament. Siç thekson Bilall Kasami, kjo i jep partive të mëdha një rol vendimtar.

“Procesi varet nga partitë që kanë numrat e nevojshëm në Kuvend. Pa atë shumicë, ndryshimet nuk mund të kalojnë,” ka deklaruar Kasami, duke theksuar se eurointegrimi është një proces që varet si nga Shkupi, ashtu edhe nga Brukseli.

Përveç faktorëve të brendshëm, procesi ndikohet edhe nga dinamika më të gjera gjeopolitike. Bullgaria vazhdon të luajë rol kyç përmes kërkesave të saj, ndërsa vetë BE-ja po përballet me dilema të brendshme rreth zgjerimit, edhe pse në kontekstin aktual ekziston një interes më i madh strategjik për Ballkanin Perëndimor.

Në këtë situatë, Maqedonia e Veriut gjendet mes dy realiteteve: një potencial real për integrim dhe një bllokadë politike që e zvarrit procesin. Mungesa e një konsensusi të gjerë politik dhe kushtëzimet e vazhdueshme rrezikojnë që vendi të mbetet prapa në krahasim me fqinjët e tij.

Nëse nuk arrihet një kompromis i brendshëm dhe një qasje më pragmatike, ekziston rreziku që procesi i integrimit evropian të hyjë në një fazë të gjatë stagnimi, duke e bërë edhe më të largët anëtarësimin në Bashkimin Evropian.